تجلی هنر در معماری و شهرسازی 2 پیاپی 6 1403 12 25 Explaining the Smart Housing Model in Baghdad for Energy Consumption Optimization تبیین مدل مسکن هوشمند بغداد جهت بهینه سازی مصرف انرژی 154 173 FA ظهیر دهام ناصر گروه معماری، واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک، ایران. سید محمد رضا میرعلائی گروه معماری، واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک، ایران. محمود تیموری گروه معماری، واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک، ایران. Journal Article 1403 08 01 <p>The aim of this study is to develop and explain a smart housing model in Baghdad to optimize energy consumption using advanced technologies. This survey-based research follows a quantitative approach. Key smart housing components were identified through a literature review, and a custom-designed questionnaire was distributed among 200 participants (residents and urban development experts) in Baghdad’s Al-Mansour and Al-Jadriya districts. Data were analyzed using LISREL software and structural equation modeling. Instrument reliability was confirmed using Cronbach’s alpha, and construct validity was statistically supported. The results revealed four main factors influencing smart housing perception: the psychological factor had the greatest impact (factor loading = 0.71), including aspects of security and peace of mind. The environmental factor (loading = 0.62) emphasized energy efficiency and green space integration. The economic factor (loading = 0.59) reflected the importance of reduced maintenance costs and advanced materials. The physical factor (loading = 0.53) had the least influence, involving building design and infrastructure components. All factors were statistically significant (t-values &gt; 1.96). The final model indicates that psychological and environmental components play a stronger role in shaping user perceptions of smart housing than physical or economic factors. Therefore, policymakers and urban planners should prioritize psychological well-being and ecological sustainability in smart housing initiatives.</p> <p>هدف این پژوهش، تبیین و تدوین مدل مسکن هوشمند در شهر بغداد به‌منظور بهینه‌سازی مصرف انرژی با بهره‌گیری از فناوری‌های نوین می‌باشد. این تحقیق به روش پیمایشی و با رویکرد کمّی انجام شده است. ابتدا مؤلفه‌های مؤثر بر مسکن هوشمند با استفاده از مرور ادبیات شناسایی شده و سپس با تدوین پرسشنامه و توزیع آن میان 200 نفر از ساکنان و کارشناسان معماری در مناطق المنصور و الجادریه، داده‌های مورد نیاز جمع‌آوری گردید. داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار LISREL و روش معادلات ساختاری تحلیل شدند. اعتبار ابزار با آلفای کرونباخ و روایی سازه‌ای تأیید شد. نتایج نشان داد چهار عامل اصلی در تبیین مسکن هوشمند در بغداد نقش دارند: عامل روانی با بار عاملی 0.71 بیشترین تأثیر را داشته و ابعاد امنیت و آرامش را شامل می‌شود؛ عامل زیست‌محیطی با بار عاملی 0.62 در رتبه دوم قرار دارد و بر بهینه‌سازی مصرف انرژی و فضای سبز تأکید دارد؛ عامل اقتصادی با بار عاملی 0.59 شامل کاهش هزینه‌های نگهداری و استفاده از مصالح نوین است؛ و عامل فیزیکی با بار عاملی 0.53 کمترین تأثیر را دارد و بر عناصر کالبدی و تأسیسات ساختمانی تمرکز دارد. مدل نهایی نشان داد مؤلفه‌های نرم‌افزاری و ذهنی نظیر روانی و زیست‌محیطی، در درک ساکنان از مفهوم مسکن هوشمند تأثیر بیشتری نسبت به مؤلفه‌های کالبدی دارند. لذا در سیاست‌گذاری‌های توسعه مسکن هوشمند، اولویت باید بر ارتقای امنیت روانی و شرایط محیطی قرار گیرد.</p> https://jmaaue.org/index.php/jmaaue/article/download/62/61