بازخوانی فرم، فضا و فرآیند طراحی در خانه‌های مسکونی تهران در دهه‌های 1330 تا 1350 خورشیدی

آیدین  ساعی ارسی; سیّده الهام  علوی زاده; جواد  جوان مجیدی

نویسندگان

آیدین ساعی ارسی دانشجوی دکتری، گروه معماری، واحد اردبیل، دانشگاه آزاد اسلامی، اردبیل، ایران نویسنده https://orcid.org/0009-0007-3132-2298
سیّده الهام علوی زاده استادیار، گروه معماری، واحد اردبیل، دانشگاه آزاد اسلامی، اردبیل، ایران https://orcid.org/0000-0002-7897-8944
جواد جوان مجیدی استادیار، گروه معماری، واحد اردبیل، دانشگاه آزاد اسلامی، اردبیل، ایران نویسنده https://orcid.org/0009-0009-4778-6235

کلمات کلیدی:

معماری معاصر ایران, معماری معاصر تهران, معماری دوره‌ی پهلوی دوم, فرم و فضا در معماری معاصر تهران, فرآیند طراحی در معماری معاصر تهران

چکیده

معماری کنونی ایران یا معماری معاصر ایران مسیر پر فراز و نشیبی را در طی بیش از یک صد سال اخیر در سیر تکوین و توسعه خود پیموده است. بروز و نمود متنوع شکلی معماری معاصر تناقضات و پیچیدگی‌های فراوانی را جهت شناخت معماری این دوره پیش روی ما قرار می‌دهد.معماری معاصر ایران به ویژه در تهران در دهه‌های 30تا50 خورشیدی دستخوش دگرگونی‌های ماهیتی و هویتی شده است. این پژوهش تلاش می‌کند که فرم و فضا را در فرآیند طراحی خانه‌های مسکونی دهه‌های 30 تا50خورشیدی در تهران را باز خوانی نماید و با نگاهی عمیق به معماری معاصر ایران و بویژه تهران جریانات و گفتمان‌های این دوره را باز نمایی کند. پرسش اصلی چنین بوده است: رویکرد اصلی معماران نسل سوم در فرآیند طراحی مسکن مسکونی چه بوده است؟ در بخش اول از روش مطالعه موردی و روش تفسیری- تحلیلی بهره گرفته و در بخش دوم از روش بررسی اسناد و مدارک (روش اسنادی) و روش توصیفی استفاده شد. شیوه گردآوری اطلاعات در بخش اول گردآوری اطلاعات از نمونه‌های موردی است و شیوه گردآوری اطلاعات در بخش دوم استفاده از اسناد و مدارک (کتاب ها، پژوهش ها، و مقالات و...) می‌باشد. روش تجریه و تحلیل در این پژوهش تفسیری- تحلیلی می‌باشد. نتایج نشان داد که دگرگونی پارادایم‌های طراحی معماری و نیز دگرگونی عوامل تاثیر گذار بر شکل گیری معماری از یک سو و گرایش به هنر توده‌ای از دیگر سو اثر معماری و دگرگونی عوامل در روند شکل گیری اندیشه در فرآیند طراحی مشاهده می‌شود. شاخصه ساخت شناسی معماری بناهای مسکونی در دهه 30 شاخصه مدرن و در دهه 40 شاخصه مدرنیسم عالی، سر درگمی در یک سبک معماری و در دهه 50 مولفه‌های استفاده از هندسه ایرانی- اسلامی ذیل شاخصه سنت گرا بود.

دانلودها

دسترسی به دانلود اطلاعات مقدور نیست.

مراجع

1. Ṣafdariān G, Kowsarī Ḥaghighi H. Explaining the Position of Form in Contemporary Iranian Architecture. Tehran: Avval va Ākhar Publications; 2017.

2. Ḥā'erī Māzandarānī MR. The Role of Space in Iranian Architecture. Tehran: Cultural Research Bureau; 2014.

3. Ṣafdariān G, Ašhrāfi N. Explaining Design Theory (A Look at the Architectural Design Process from Zero to One Hundred). Tehran: Academic Jihad, Alborz Branch (Kharazmi); 2020.

4. Bāvar C. A Look at the Emergence of New Iranian Architecture. Tehran: Fażā Publishing; 2010.