تجلی نور در تزئینات وابسته به معماری مسجد نصیرالملک و نقش آن در روانشناسی محیط
کلمات کلیدی:
نور, معماری ایرانی-اسلامی, روانشناسی محیط, مسجد نصیرالملک, تزئیناتچکیده
نور یکی از نمادهای استعاری در هنر معماری میباشد، از این رو در میان ایرانیان، از جایگاه مقدس و والایی برخوردار است. معمار ایرانی برای پیوند زدن هنرش به عالم ملکوت از غیر مادی ترین عنصر که همان نور است، در طراحی بهره برده است، تا بدین شکل جنبه مقدس را داده باشد. معماری اسلامی در ایران تأکید ویژهای بر نور دارد. این معماری جلوه گاه مکان مقدس، حیات، حضور و نور است و بر روح آدمی تأثیر میگذارد. معماری قدسی اسلام قبل از هر چیز در وجود مسجد تجلی یافته است. از مهترین مشخصههای نور، توالی آن با تغییرات کیفی در طول روز است که در نتیجه موجب آفرینش کیفیتهای بازتابش در سطوح و تأثیر مختلف روانشناسی محیطی اش میشود. با توجه به تجلی نور در معماری مسجد نصیرالملک و نقش آن در روانشناسی محیط، این سوال اصلی پژوهش را در ذهن ایجاد میکند که نور چگونه در تزئینات معماری این بنا بازتاب یافته و توانسته در روانشناسی محیط نقش خود را در افرادی که از آن مکان دیدن میکنند ایفا کند؟ این پژوهش، با هدف مروری بر روی کاربرد و اعتقادات نور در معماری-اسلامی بویژه در تزئینات عناصر به کار رفته در مسجد نصیرالملک و نقش آن در روانشناسی محیط ، به بازنگری تجلی نور در تزئینات وابسته به معماری مسجد نصیرالملک پرداخته و نقش آن در روانشناسی محیط ، مورد بررسی قرار داده و به روش تحلیلی-توصیفی و کتابخانهای انجام پذیرفته است. در پایان نتیجهای بدین شکل حاصل شد،تزیینات نور همانطور که در اجزای مسجد نصیرالملک به زیبایی بازی میان رنگ و نور تجلی پیدا کرده است. هدف معماران آن این بوده که افراد را از نظر روانی تحت تأثیر قرار دهد
دانلودها
مراجع
1. Safari A. The impact of architectural patterns and decorations of Nasir al-Mulk Mosque on users from the perspective of environmental psychology: Sepehr Danesh Moaser University; 2024.
2. Naibi F, Kateb F, Mazaheri M, Bireshk B. The impact of interior space lighting on quality of life and human internal behaviors. Ethics in Science and Technology. 2009;2(3-4).
3. Emami J. Natural light in interior architecture. Abadi Magazine. 1977(57).
4. Moghadasi A, Moghadasi MH, editors. The evolution of lighting methods in mosque architecture in Iran's hot and dry climate. National Conference on Desert Biomes; 2011.
5. Khosh Nazar MR, Rajabi MA. Light and color in Persian painting and Islamic architecture. Ketab-e Mah-e Honar. 2009(127).
6. Thavaqeb J. Mosques of Islamic Cities in the Works of Geographers. Qom: Habib; 2012.
7. Kamali Sarvestani K. Historical Mosques of Iran. Shiraz: Cultural Heritage and Tourism Organization of Fars; 2005.
8. Ahmadi Shalmani MH. Contemporary Architecture of Mosques. Tehran: Farhikhtegan-e Daneshgah; 2011.
9. Bavar F. Nasir al-Mulk Mosque: A manifestation of Islamic art. Cultural Heritage Magazine. 2020;19(5357).
10. Pourabdullah H. Hidden Wisdoms in Iranian Architecture. Tehran: Kalhor; 2010.
11. McAndrew FT. Environmental Psychology. Tehran: Zarbaf Asl Publications; 2008.
12. Emamgholi A, Ayvazian S, Zadeh Mohammadi A, Eslami SG. Environmental psychology: The common field of architecture and behavioral sciences. Journal of Behavioral Sciences. 2020;14(2).
13. Mortazavi S. Environmental Psychology. Tehran: Shahid Beheshti University Press; 2001.
14. Lang J. Creating Architecture Theory: The Role of the Behavioral Sciences in Environmental Design. Tehran: University of Tehran Press; 2002.
15. Motalebi G. Environmental psychology: A new science in the service of architecture and urban design. Honar-Ha-Ye-Ziba Journal. 2001(10).
16. Norberg-Schulz C. Genius Loci: Towards a Phenomenology of Architecture. Tehran: Jan-e-Jahan Publications; 2009.
17. Rapoport A. The meaning of the built environment: a nonverbal communication approach. Beverly Hills, CA: Sage; 1990.
18. Pallasmaa J. The Eyes of the Skin: Architecture and the Senses. Tehran: Ganj-e Honar & Parham Naghsh; 2009.
19. Shahmohammadi N, Babakhani R. Analysis of the imaginary pattern of Nasir al-Mulk Mosque's Orosi windows based on the impacts of environmental psychology on user perceptions. Journal of Environmental Science and Technology. 2021;23(8).
20. Avani F. Light therapeutic essence and its effects on body cells. Medical Engineering Journal. 2018(204).
دانلودها
چاپ شده
شماره
نوع مقاله
مجوز
حق نشر 1404 Zahra Moradi (Author); Pedram Dadfar; Kimiya Sayadi Seyed Mahaleh, Maliheh Sadeghpour (Author)

این پروژه تحت مجوز بین المللی Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 می باشد.